Arnold Waeyer en de preekstoel
Arnold Waeyer en de preekstoel
| Objectnummer: | AHGK-0001.1 |
| Titel: | Arnold Waeyer en de preekstoel |
| Collectie: | Verhalen |
| Object: | preekstoelen |
| Beschrijving: | ARNOLD WAEYER en de preekstoel Achter de preekstoel van de St. Michaelskerk moet zich ergens het graf van priester Arnold Waeyer (1606-1692) bevinden. Tegen het einde van zijn leven – hij is dan al 83 of 84! - schrijft hij zijn memoires Nopende het Aertspriesterschap van Swolle, 752 bladzijden in totaal en geschreven met vaste hand. Hij is ‘niet alleen geschiedschrijver maar ook medespeler en lotgenoot in de gebeurtenissen die hij beschrijft’. Waeyer is geboren in een katholieke kerk die er niet meer mocht zijn. Na een periode vol onrust is de stad Zwolle in 1580 (Beeldenstorm) onder gereformeerd bewind gekomen. De toenmalige Pastoor Henricus Focking is verbannen. Vanuit Rome gezien gaat Zwolle behoren bij het missiegebied in de Lage Landen. Waeyer, na zijn studie in Keulen vanaf 1631 in Zwolle werkzaam, stichtte in 1638 in de Spiegelsteeg zijn ‘statie’ (schuilkerk) die tot 1809 bestond. Hij heeft een zeer bijzondere rol gespeeld toen Zwolle in 1672 na bijna honderd jaar weer enkele jaren onder katholiek bewind kwam. Opmerkelijk in de Grote Kerk: bij de Beeldenstorm in 1580 is het gebouw volledig ontdaan van de tientallen aanwezige beelden en altaren. Daarna werden in 1597 het koorhek (dat het zicht op de plek van het heilige altaar aan de gelovigen benam) en in 1617-1622 de kansel in de verder witgekalkte kerk geplaatst. Wanneer de katholieken de kerk in 1672 terugkrijgen, worden beide gereformeerde ‘ornamenten’ dankzij de inspanningen van pastoor Waeyer gespaard. Hij zal de kansel in twee jaar tijd 122 maal bestijgen om te preken. De eerste keer, op zaterdag 29 juni 1672, was wel heel bijzonder. ‘… De kerk stroomde vol met gelovigen. Niemand wilde dit historische moment missen. Ook veel protestanten (!) waren gekomen om er getuige van te zijn. Ongetwijfeld statig betrad Waeyer de treden die naar de kansel leidden, zich bewust van de vele ogen die op hem waren gericht. Boven aangekomen wilde hij de deur die de preekstoel afsloot openen. Maar tot zijn schrik gaf de deur geen krimp en bleef gesloten. De deur klemde en zat goed vast. Het angstzweet brak de arme pastoor uit. Te meer omdat hij de protestantse aanwezigen onder zijn gehoor hoorde zeggen dat de pastoor, blijkbaar door emotie overmand, de kluts was kwijtgeraakt en niet verder durfde. Van hogerhand werd gelukkig ingegrepen: ‘Hebbende aldus voor de preeckstoel gestaen, sloegh door Godts ingeven onder aen de lijste, dat se opensprongh, ende de deur gingh open. Hiermede quam ick op de preeckstoel ende keerde mij terstont tot de toehoorders om te preecken'. Auteur: Arjan Hilbers Bronnen: 1. Merkwaardig dat Thom. J. de Vries consequent over Arent Waeijer spreekt. 2. Nopende het aertspriesterschap van Swolle … door Arnold Waeijer, uitgegeven door G.A. Meijer O.P., Utrecht 1921; Ton H.M. van Schaik, Een mooi geloof, Katholieken in Salland vanaf de Reformatie tot 2000, 23 3. Arnold Waeijer, Nopende, 194; H.A. Stalknecht, Mensen van mondig geloof, De lange geschiedenis van de Sint Michaëlparochie te Zwolle, 2007, 51 |
| Vervaardiger: | Arnold Waeyer |
| Fotograaf: | Bert Visser |
| Vaste standplaats: | Middenbeuk |
| Licentie | CC BY-SA (Naamsvermelding - gelijk delen) |